Make your own free website on Tripod.com

PC REHBERI'NE HOS GELDINIZ

Bilgisayarin Tanimi | Bilgisayarin Geçmisi (Resimli Kronolojik)
Internet Olusumu | Internet Ögeleri | E-mail (Elektronik Posta)
Yardimci Yazilimlar | Zararli ve Casus Yazilimlar | Sürücü (Driver) Yazilimlari
Ana Donanimlar | Yan Donanimlar
MS DOS | MS Windows 98 | MS Windows 2000 | MS Windows NT | MS Windows XP (Experience) | Linux ve Unix
MS Word Sorulari | MS Exel Sorulari | PC ile Ilgili Sorular ve Cevaplari
subglobal7 link | subglobal7 link | subglobal7 link | subglobal7 link | subglobal7 link | subglobal7 link | subglobal7 link
subglobal8 link | subglobal8 link | subglobal8 link | subglobal8 link | subglobal8 link | subglobal8 link | subglobal8 link

MS WİNDOWS 98 SECOND EDİTİON

Bilgisayardaki programlari organize edecek, kaydedilen bilgileri düzene koyacak ve programlarin birbirleriyle sorusuz çalismalarini saglayacak bir düzene ihtiyaç vardir. Iste bu düzeni isletim sistemleri yani Windows saglar. Bilgisayarlar Windows isletim sistemi olmadan çalisamazlar. Isletim sistemleri kullanici ile bilgisayar arasinda bir nevi tercümanlik yaparak bilgisayarlarin kullanilmasini saglar.

Ilk çikan isletim sistemi MS-DOS'tur. Bu sistemde grafiksel bir arabirim yoktur ve her sey komutlarla çalistirilir. Zamanla isletim sistemleri gelismis ve kullanicinin komutlari bilmesine gerek kalmadan görsel araçlar yardimiyla her seyi yapabilmesini saglar hale gelmistir. Windows isletim sistemlerinin en son halkasidir ve en yaygin kullanilanidir.

Masa üstü

Windows'a girildiginde karsiniza çikan siyah ekrana Masa üstü (desktop) denir. Ekranda herhangi bir program açik olmadigi sürece masa üstü görülecektir. Masa üstünde bulunan simgeler programlara ve belgelere hizli erisimi saglar. Baslangiçta masa üstünde standart simgeler yer alirken buraya istendiginde baska simgelerde eklenebilir.

Bilgisayarim

Bilgisayarda bulunan sürücülere ulasmak için bu simge kullanilir. Disket sürücü (A), Harddisk sürücü (C), Cd-rom sürücüsü (D) burada yer alir ve bunlarla ilgili tüm islemler (kopyalama, tasima, silme, isim degistirme, görüntüleme) buradan yapilir.

Belgelerim

Bilgisayardaki programlarda hazirlanan ve kaydedilen dosyalarin topluca yer aldigi kisimdir. Istendiginde dosya veya klasörler buradan alinip kopyalanabilir veya silinebilirler.

PENCERE

Windows altinda çalisan programlarin bir çok benzer yanlari vardir. Bir çok program pencereler içinde çalisir ve bu pencereler ekranin istenilen yerine tasinabilir, boyutlandirilabilir veya ekranin tamamini kaplamasi saglanabilir.

Denetim menüsü

Fare ile yapilan pencere islemlerinin (tasi, önceki boyut, ekrani kapla, simge durumunda küçült) klavyeden gerçeklestirilmesini saglar. Denetim menüsü baslik çubugunun sol tarafindaki simgedir. Denetim menüsüne ulasmak için ALT + Space (bosluk) tuslari kullanilir.

1) Görev çubuguna tiklama
2) ALT + TAB
3) Baslik çubugu (veya arkada kalan pencerenin bos bir yerini tiklama)

BASLAT MENÜSÜ

Windows-98'de programlari çalistirmanin en kisa ve kolay yolu Baslat menüsünü kullanmaktir. Buradaki seçenekler gruplandirilmistir. Buraya yeni seçenekler eklenebilecegi gibi var olanlarda silinebilir.  

1) Programlar

Bilgisayara yüklenen programlar çogunlukla kendilerine ait kisa yolu bu menü altina ekler. Ilk basta Windows kendine ait programlari gruplayarak bu menü altina yerlestirir.

a) Baslangiç: Windows'un her açilisinda çalistirilmasi istenen programlar bu menü altina yerlestirilir.

b) Donatilar: Windows'un yardimci araçlarinin yer aldigi seçenektir.

c) Internet Explorer: Internet üzerindeki web sayfalarinin görüntülenmesini, internet kaynaklarinin kullanilmasini saglayan browser (tarayici) programidir.

d) Windows Gezgini: Bilgisayar kaynaklarinin kullanilmasini ve yönetilmesini saglar. Bilgisayarim simgesinin gelismis halidir. Windows gezgininden dosya islemleri de (kopyalama, silme, tasima...vb.) yapilabilir. Kisa yol tuslari Win + E'dir.

2) Sik kullanilanlar: Internet'te sik kullanilan adreslere kolay ulasmayi saglayan seçenektir. Internet Explorer kullanilarak bu menü altina sik ziyaret edilen internet adresleri koyulabilir.  

3) Belgeler: Üzerinde en son çalisma yapilan dosyalarin yer aldigi seçenektir. Burada bulunan bir dosya tiklandiginda o dosyaya ulasilabilir.

4) Ayarlar: Windows ayarlarinin yapilmasini saglayan programlarin bulundugu seçenektir. Buradaki seçenekler kullanilarak bilgisayar, yazicilar, görev çubugu ve baslat menüsü, dizinler ve masa üstü ayarlari yapilabilmektedir.  

5) Bul: Bilgisayarda bulunan bir dosyayi, dizini veya ag ortamindayken bir bilgisayari, internette iken bir konuyu aramak için Bul seçenegi kullanilir. Bilgisayarda bulunan bir dosyayi aramak için; Dosyalar veya Klasörler, bir ag ortamindayken aga bagli baska bir bilgisayari bulmak için; Bilgisayar, internette bir konuyu, kelimeyi veya ismi aramak için; Internet'te, adres defterine kayitli bir kisiyi aramak için; Kisiler seçenegi kullanilir.

Not: “Ad” kismina aranacak dosyanin adi yazilir, eger dosya adi bilinmiyorsa * (joker) karakter kullanilir. Joker karakter dosya adini ifade eder. Tek bir karakter için ? kullanilir. “Içerdigi metin” kismina dosyanin içindeki birkaç kelimeyi yazarak arama islemi daha da kolaylastirilir.

6) Yardim

Windows'un yardim dosyalari çalistirilarak konu hakkinda detayli bilgi alinabilir.

7) Çalistir

Programlari komut satiri biçiminde çalistirmak için kullanilir. Ancak çalistirilacak programin MS-Dos'taki isimlerinin bilinmesi gerekir. Eger çalistirilacak bilinmiyorsa programa Gözat sekmesinden ulasilabilir. En son kullanilan programlarin listesi Çalistir penceresindeki Aç listesinde tutulur. Kisa yol tuslari ise Win + R tuslaridir.  

Not: Çalistirilacak dosyalarin MS-DOS'taki isimlerinin yazilmasi gerekir. (Winword, Powerpnt, Notepad, Excel, Calc)

SISTEM ARAÇLARI

1) Disk Tamircisi (Scandisk)

Bilgisayarlar, Windows'tan çikilmadan kapatildiginda veya çalisirken elektrikler gittiginde harddiskte bazi kayip alanlar olusur. Bu durumda bilgisayar yeniden baslatildiginda Scandisk otomatik olarak devreye girecektir. Harddiskte bozuk alanlar olustugunda Windows'un çalisma düzeni bozulabilir ve olmadik yerlerde kilitlenmeler yasanabilir. Bu alanlari onarmak için Scandisk programi kullanilir. Scandisk harddiskteki bozuk alanlari bulup onarir. Scandisk'i çalistirmak için Baslat-Programlar-Donatilar-Sistem araçlari-Scandisk seçenekleri kullanilir.

2) Backup'i kullanma

Sabit diskinizdeki dosyalarin yedegini almak için Backup'i kullanabilirsiniz. Dosyalari disket sürücülere, teyp sürücüsüne veya ag üzerindeki bir baska bilgisayara yedekleyebilirsiniz. Özgün dosyalar bozulur veya kaybolursa, bunlari yedeklerinden geri yükleyebilirsiniz.

3) Bakim sihirbazini kullanma

Programlari daha hizli hale getirmek, sabit diskteki sorunlari bulmak ve sabit diskte yer açmak için Bakim sihirbazi kullanilir. Bu hizmet programlarini düzenli olarak çalisacak sekilde zamanlayarak, bilgisayarin en iyi kosullarda çalismasi saglanabilir. Bakim sihirbazini baslatmak için; Baslat-Programlar-Donatilar -Sistem Araçlari-Bakim sihirbazi seçenekleri kullanilir.?

4) Zamanlanmis Görevleri Kullanma

Zamanlanmis Görevler, bir görevi (örnegin Disk Birlestiricisi) en uygun olan zamanda çalistirmak üzere zamanlanmasini saglayan araçtir. Zamanlanmis Görevler, Windows her baslatildiginda baslar ve artalanda çalisir. Zamanlanmis Görevler çalisirken, görev çubugunda saatin yaninda simgesi belirir. Zamanlanmis Görevler'i açmak için görev çubugundaki Zamanlanmis Görevler simgesini çift tiklamak veya Baslat-Programlar-Donatilar-Sistem Araçlari -Zamanlanmis Görevler seçenekleri kullanilir.. Zamanlanmis Görevler penceresinde her görev bir simge olarak listelenir. Zamanlanmis Görevler kullanilarak sunlar yapilabilir;

• Bir görevi her gün, hafta veya ay çalisacak veya bilgisayar baslatildiginda veya bosta kaldiginda gibi belirli zamanlarda çalisacak sekilde zamanlamak.
• Zamanlanmis görevin çalisma seklini özellestirmek.
• Varolan bir görev için zamani degistirmek veya görevi iptal etmek.

5) Bakim Sihirbazi

Bakim sihirbazi bilgisayarda periyodik olarak yapilmasi gereken islemleri otomatiklestirerek yapar. Bu programla; disk birlestirilmesi, harddisklerin hatalara karsi scandisk ile taranmasini, gereksiz dosyalarin harddiskten silinmesi gibi islemler yapilabilir. Bakim sihirbazini çalistirmak için; Baslat-Programlar-Donatilar-Sistem araçlari-Bakim sihirbazi veya Baslat-Çalistir (Tuneup) seçenegi kullanilir.

6) Disk Birlestiricisi

Harddisk üzerindeki dosyalarin birlestirilmesi islemi için; Baslat-Programlar-Donatilar-Sistem , araçlari-Disk Birlestiricisi seçenegi kullanilir. Harddisk üzerinde dosya tasima, kopyalama, silme gibi islemler sonucu bosluklar olusur. Dosyalarin parçalarini bir araya getirmek ve bosluklari ortadan kaldirmak için bu program kullanilir. Bu islemler sonucunda bilgisayarin verimi ve hizi artacaktir.

7) Disk Temizleme

Bilgisayarda kisisel dosyalarin ve program dosyalarinin kaydedildigi yer olan harddisk zamanla dolacak ve bos alanlar azalacaktir. Gerek Internetten alinan dosyalarin, gerek oyun ve gerekse yeni programlar gibi ek yer kaplayan dosyalarin harddisk üzerinde yer kaplamasi sonucu harddiskte bos alanlar açmak gerekecektir. Bu islem için; Baslat-Programlar -Donatilar-Sistem araçlari-Disk temizleme seçenekleri kullanilir.

8) Yedekleme

Bilgisayardaki dosya ve dizinleri istenilen bir bölümünü veya tamamini yedek alarak baska bir ortamda saklayabilirsiniz. Baslat-Programlar-Donatilar-Sistem araçlari-Yedekleme seçenegi kullanildiginda dosyalar oldukça küçük boyutlarda yedeklenir. Seçilen dosya ve dizinler % 50'den daha fazla oranda küçülmüs olurlar. Bu islem sonucunda dosyalarda bir kayip olmaz, sadece sikistirma islemi sonucunda dosyalar küçülmüs olacaktir.

DENETIM MASASI

Windows'ta bilgisayarin bir çok ayari Denetim masasi ve Yazicilar klasöründen yapilabilir. Denetim masasina ulasmak için; Baslat-Ayarlar veya Bilgisayarim seçenegi kullanilir.

1) Bölgesel Ayarlar: Istenilen ülke seçilerek o ülkenin kullandigi saat, tarih, sayi sistemleri, para birimi ayarlari yapilir. Örnegin ondalik sayi biçimi, binlik ayraç gibi simgeler buradan belirlenir.

2) Klavye: Karakterlerin yineleme hizi, imlecin yanip sönme hizi, klavye tipinin degistirilmesi (Q veya F) ve klavye dilinin degistirilmesi için kullanilir.

3) Fare: Farenin çift tiklama hizi, fare göstergesinin degistirilmesi, fare dügmelerinin yapilandirilmasi (sag-sol el kullanimi) gibi ayarlar buradan yapilir.

4) Çoklu ortam ayarlari: Eger kullanilan bilgisayar PC ise bunun için gerekli ses, video, midi vs. gibi ayarlar yapilir. Ses sekmesinden ses ayar dügmesinin görev çubugunda bulunup bulunamayacagi belirlenebilir. “Gelismis özellikler” seçeneginden ise; kullanilan hoparlör tipi belirlenebilir. CD müzigi kismindan ise ses ayari ve birden fazla CD rom sürücünüz varsa hangisinin ses CD'leri için kullanilacagi belirlenebilir.

5) Tarih ve Saat ayari: Bilgisayarin tarih ve saat ayarini yapmak için kullanilir. Ayrica görev çubugunun sagindaki saat simgesi çift tiklanarak ta bu islem yapilabilir.

6) Yazi tipleri: Bilgisayarda bulunan yazi tiplerini görmek veya sisteme yeni bir yazi tipi eklemek için kullanilir. Yazi tipi eklemek için Dosya-Yeni yazi tipi ekle seçenekleri kullanilir.

7) Görüntü: Bu kisimdan masa üstünün görüntüsü-duvar kagidi, ekran koruyuculari, pencere görüntüleri ve biçimleri, ekranin çözünürlük ve renk sayisi ayarlari yapilabilir. Masa üstü alt menüsü Özellikler seçeneginden de buraya ulasilabilir.

8) Ayarlar: Bu kisimda nokta sayisini-çözünürlük ve kullanilabilecek renk sayisini belirlemek için kullanilir. Yüksek çözünürlükler ve yüksek renk sayisi daha iyi bir görünüm saglar ancak çalisma hizinizi düsürür.

9) Sistem: Sistem ve sistemdeki donanimlar hakkinda bilgi almak için kullanilir. Ayrica bu islemi Bilgisayarim simgesinin alt menüsündeki Özellikler seçeneginden de yapabiliriz.

a) Genel: Isletim sisteminin (Windows) hangi versiyonu oldugu, kullanici bilgileri, islemcinin cinsi ve RAM bellek miktarini ögrenmek için bu seçenek kullanilir.

b) Aygit Yöneticisi: Buradan bilgisayardaki donanim ayarlari yapilabilir, sürücüler degistirilebilir veya bunlar kaldirilabilir. Eger bir aygitin önünde ! isareti varsa o donanimda bir sorun var demektir.

c) Basarim: Bilgisayarin normal çalisip çalismadigini kontrol etmek için kullanilir.

10) Program Ekle/Kaldir: Buradan Windows'a yüklenmis programlarin kaldirilmasi, Windows'un kurulmamis bilesenlerinin kurulmasi veya kaldirilmasi ve baslangiç disketinin ayarlanmasi gibi islemler yapilir. Windows'a yüklenmis programlari kaldirmak için pencerenin Yükle / Kaldir kismi kullanilir.

11) Yeni donanim ekle: Sisteme takilan yeni bir donanimi Windows'a tanitmak için bu seçenek kullanilir. Eger bilgisayara takilan donanim plug & play (tak ve çalistir) uyumlu ise Windows bunu otomatik olarak tanir ancak diger donanimlar tanitmak için de bu özelligi kullanmak gerekir.

12) Modem ayarlari: Bilgisayarda takili bulunan modemin ayarlarini yapmak için bu özellik kullanilir. Ayrica bu kisimdan Windows'a tanitilan modemin düzgün çalisip çalismadigi da kontrol edilebilir. Bilgisayara yeni takilan modem buradan tanitilabilecegi gibi Yeni donanim ekle seçeneginden de tanitilabilir.

13) Erisilebilirlik: Klavye, fare, ses, görüntü birimi ve genel olarak erisilebilirlik ayarlarinin görülmesini ve degistirilmesini saglar.

 

 

©2005 OZAN KA